Meteen ter zake?

Vergelijk gratis meerdere offertes

Ventilatie en verluchting van de kelder: Hoe pak je het aan?

Een gebrekkige ventilatie is vaak één van de voornaamste oorzaken van vochtproblemen in de kelder. De kelder bevindt zich ondergrond, waardoor het niet altijd eenvoudig is om de ruimte van de nodige verluchting te voorzien. Nochtans is dit wel noodzakelijk om condensatievocht in de kelder te vermijden.

Slecht verluchte kelder kunnen allerlei ongemakken met zich meebrengen. Condensvorming op muren maken deze muren vochtig, en dat is dan weer een ideale voedingsbodem voor schimmels en zwammen. Bovendien trekt dit ook ongedierte aan. Niet echt aangenaam dus, en geen ideale ruimte om je persoonlijke spullen in te stockeren.

De kelder verluchten of ventileren is niet wettelijk verplicht. Dit maakt dat veel mensen dus ook niet echt de moeite doen om hun kelder te ventileren. Met de nodige vochtproblemen tot gevolg.

Het ventileren van de kelder is op zich niet zo moeilijk. Wel is het belangrijk te weten hoe je dit moet aanpakken. Er zijn immers verschillende manieren om je kelder te ventileren. Grofweg kan je een kelder verluchten op een natuurlijke of een mechanische manier. Ook kan je gedeeltelijk natuurlijk en gedeeltelijk mechanisch ventileren.

Dit alles maakt dat er in totaal 4 verschillende ventilatiesystemen zijn om je kelder te verluchten. Laten we al deze ventilatiesystemen eens overlopen.

Ventilatiesysteem A: natuurlijke toevoer en afvoer

Het eerste ventilatiesysteem is het meest eenvoudige. Hierbij gebeurt zowel de toevoer van verse lucht als de afvoer van vervuilde lucht op een natuurlijke manier, door middel van ventilatieroosters.

Natuurlijke ventilatie mag dan wel de meest kostefficiëntie manier van ventileren zijn, in vele gevallen brengt het regelmatig openen van ramen en deuren geen soelaas. Hoge vochtigheid in de kelder blijft, wat voor veel schade zorgt aan vochtgevoelige spullen.

Wil je je kelder toch proberen ventileren op een natuurlijke manier, dan moet je rekening houden met een aantal vuistregels. Zorg er bijvoorbeeld voor dat ventilatieroosters groot genoeg zijn, zodat er voldoende lucht kan worden toegevoerd en afgevoerd. Een regel die vaak terugkomt, is dat ventilatieroosters of openingen minimaal 140 cm², ofwel moeten er roosters voorzien zijn met een maximaal drukverschil van 2 Pa bij een debiet van 50m³/h. Zit er een kanaal achter de opening of het rooster, dan moet ook dit een minimale opening van 140 cm² hebben. Dit komt overeen met een opening met een doorsnede van zo’n 15 cm.

Ventilatiesysteem B: mechanische toevoer en natuurlijke afvoer

Bij ventilatiesysteem B zal de toevoer van verse lucht op een mechanische manier gebeuren, terwijl de afvoer van vochtige lucht op een natuurlijke wijze gebeurt.

Ventilatiesysteem C: natuurlijke toevoer en mechanische afvoer

In het geval van ventilatiesysteem C zal verse lucht worden aangevoerd op natuurlijke wijze, en zal vochtige lucht op mechanische wijze worden afgevoerd via een toestel dat vochtige lucht wegzuigt en naar buiten afvoert via een afvoerkanaal.

Hoewel ventilatiesystemen B en C op deels mechanische manier werken, hebben ze nog steeds enkele grote nadelen wat betreft het voorkomen van vochtproblemen in de kelder. Condens op de muren en ramen ontstaat immers wanneer warme en vochtige lucht in contact komt met koude oppervlakten, zoals keldermuren. Ventilatiesystemen B en C zullen dus eerder condensvorming in de hand werken, indien ze niet gebruikt worden in combinatie met een ontvochtiger.

Een bijkomend nadeel voor natuurlijk toegevoerde lucht, zoals bij ventilatiesysteem C, is dat ongefilterde buitenlucht van nature al een relatief hoge vochtigheidsgraad heeft van circa 75% tot 85%. Bovendien schommelt de vochtigheidsgraad doorheen het jaar, aangezien het sterk afhankelijk is van de temperatuur van de buitenlucht. Tijdens koude wintermaanden daalt de vochtigheidsgraad naar zo’n 30 à 40%, maar dit houdt dan weer gevaar in voor zoutkristallisatie van het metselwerk van de keldermuren. In de zomerperiode is de buitentemperatuur ongeveer hetzelfde als de keldertemperatuur, waardoor de vochtigheidsgraad in de kelder status quo blijft. Op echt warme dagen kan de relatieve vochtigheidsgraad zelfs stijgen naar 100%.

Ventilatiesysteem D: mechanische toevoer en afvoer

Bij ventilatiesysteem D zal zowel de toevoer van verse lucht als de afvoer van vochtige lucht op een mechanische manier gebeuren. Dit is uiteraard het meest geschikte systeem om voor ventilatie in de kelder te zorgen, aangezien ventilatoren voor een constante toevoer van verse lucht en afvoer van vochtige lucht zorgen. Dit zorgt ervoor dat vervuilde en vochtige lucht niet in de kelder blijft hangen, en dat condensvorming dus geen kans krijgt.

Veel ventilatiesystemen zijn bovendien voorzien van een vochtsensor, die continue de vochtigheidsgraad in de kelderruimte meet. Wanneer de vochtigheidsgraad een bepaalde grens overschrijdt, dan kan het ventilatiesysteem een versnelling hoger schakelen, om op die manier meer vochtige lucht af te voeren.

Bij ventilatiesysteem D, ook wel balansventilatie genoemd, wordt geen gebruik gemaakt van roosters in ramen en wanden, zoals bij natuurlijke ventilatie, maar wel van mechanische ventilatieroosters. Dit heeft als voordeel dat vers toegevoerde lucht bij binnenkomst gefilterd wordt, zodat deze een lagere vochtigheidsgraad heeft dan wanneer buitenlucht op natuurlijke wijze zou worden toegevoerd.

Plaatsing van toevoer- en afvoerkanalen

Bij mechanische ventilatie moet de plaatsing van toevoer- en afvoerkanalen heel doordacht gebeuren. Grofweg heb je twee manieren om je ventilatiekanalen te plaatsen. Ofwel ga je eerst door de kelderwand en vervolgens naar boven. Ofwel ga je eerst door het plafond naar boven om vervolgens door de buitenmuur naar buiten te gaan.

Eerste methode

In de eerste methode zal je afvoerkanaal eerst door de kelderwand naar buiten gaan, om vervolgens buiten bovengronds te komen. Bovengronds wordt het afvoerkanaal meestal afgewerkt met een T-stuk voor regenafvoer. Het is een goedkope oplossingen, maar denk eraan om het T-stuk bovengronds goed af te dichten, om bijvoorbeeld ongedierte te beletten om binnen te komen. Hiervoor kan je bijvoorbeeld een gaas gebruiken.

Een andere oplossing is om gebruik te maken van verluchtingsschachten. In deze methode wordt een schacht in de grond gemaakt, waarin een raam of een afvoerkanaal wordt geplaatst. De verluchtingsschachten worden aan de bovenkant altijd afgesloten met een looprooster. Verluchtingsschachten kunnen enkel gebruikt worden als het grondwaterniveau niet te hoog is. Bovendien wordt aangeraden om de verluchtingsschachten aan de onderkant te bedekken met een laag kiezels, zodat regenwater via deze laag in de grond kan trekken. Een andere oplossing is om verluchtingsschachten van een sifon te voorzien, die wordt aangesloten op de regenwaterafvoer.

Tweede methode

Indien het grondwaterniveau toch te hoog is, kan je er beter voor kiezen om het afvoerkanaal van het ventilatiesysteem eerst door het kelderplafond naar boven te laten gaan, om vervolgens via de buitenmuur naar buiten te laten manoeuvreren. Aan de buitenmuur moet dan een buitenmuurrooster voorzien worden. Zit de doorvoer niet vlak bij de buitenmuur, dan kan je het afvoerkanaal ook naar het dak laten lopen, al brengt dit wel extra werk met zich mee.

Wat toevoer- en afvoerkanalen betreft, moet je er bovendien rekening mee houden dat deze best goed geïsoleerd zijn. Zeker bij toevoerkanalen is de toegevoerde lucht vaak kouder dan de omgeving waarin deze toevoerkanalen zich bevinden. Om de binnentemperatuur niet te fel te laten zakken onder invloed van deze toevoerkanalen, is het best deze kanalen goed te isoleren.

Toevoerkanalen plaats je best zo ver mogelijk van mogelijke vervuilers. Om die reden is het bijvoorbeeld aan te raden om toevoer en afvoerkanalen niet vlak naar elkaar te monteren, zodat vervuilde afgevoerde lucht niet meteen terug wordt toegevoerd. Ook schoorstenen en afvoer van dampkappen zijn bijvoorbeeld te mijden voor toevoerkanalen.

Vraag gratis offertes aan

Je kelder ventileren is op zich niet moeilijk, maar het moet goed worden aangepast. Daarom raden we aan om een specialist ter zake te contacteren. Na bezoek aan je kelder kunnen ze je vaak een offerte op maat voorleggen. Deze offertes zijn gratis en vrijblijvend, zodat je steeds kan vergelijken tussen verschillende specialisten.


Contacteer een vochtspecialist


Richtprijzen van kelderdichting
Hoe beginnen aan kelderdrainage?
Offertes voor kelderdichting